Rinus Kiel over Bijbel, cultuur en wetenschap

Reageren? Zie home-page                                                                                

======================================================

Home
Site-map
Updates
Deze site + mijzelf
Bijbel en theologie
Israel - volk en land
Filosofische items
Denken en cultuur
Wetenschap
Actualiteiten
Klimaat
Presentaties
Boeken
Weblinks

(Bijbel en theologie / Septuagint en Masoreten)

Up Hebreeuws schrifttype Genealogie verschillen

Gebruik van Hebreeuwse schrifttypen in de Dode Zeerollen

Nieuw 17/07/2010

Zoek op deze website

Vraag aan Barry Setterfield: Ik kreeg een vraag van ons Bijbelgenootschap over je artikel. Ze reageren op de zinsnede: “Het meest opvallende was, dat zij schreven in een moderner Hebreeuws schrifttype. Het oude, of paleo-Hebreeuwse schrift leek meer op handschrift terwijl het moderne schrift dat zij gebruikten bestaat uit de rechthoekige tekens die we tegenwoordig zien.”

Hun commentaar is, dat het ‘moderne’ Hebreeuwse schrifttype al in gebruik was in de eeuwen voor Christus, ook in bijbelse handschriften, zoals gezien kan worden in de Dode Zeerollen (DZR). Kunt u hier iets over zeggen? Is het misschien zo, dat de Dode Zeerollen in modern schrift alleen Masoretische teksten bevatten?

Antwoord van B.S.:  Bedankt voor de vraag. Hier is de uitleg: Er is een aantal DZR, ontstaan voor het jaar 70, die in het oude paleo-Hebreeuws geschreven zijn, terwijl andere de moderne rechthoekige tekens gebruiken. Vaak zijn het de Pentateuch (boeken van Mozes) en het boek Job, die in het oude schrift geschreven zijn. In Christus’ tijd waren beide schrifttypes in gebruik. Na het concilie van Jamnia uitsluitend de rechthoekige moderne tekens.

    Hoe ontstond deze situatie en wanneer? Traditioneel wordt gezegd dat de rechthoekige Hebreeuwse tekens in de Babylonische ballingschap ontstonden. Maar het bewijs daarvoor is beslist niet overtuigend. Zelfs zo laat als de tijd van de Makkabeeën tot in de Romeinse tijd, bevatten de munten nog steeds het oude schrift. Hier volgt een commentaar daarover uit de Joodse Encyclopedie:

Munten

    In de eerste eeuwen na de ballingschap gebruikten de Joden ongetwijfeld Hebreeuws in hun geschriften. Vanaf deze periode tot aan de tijd van de Makkabeeën bestaan er geen monumenten die opschriften dragen; daarna zijn er vele overblijfselen, maar meest kleine dingen, hoofdzakelijk munten. Men zou denken dat de tekens op munten de meest wijdverbreide zouden zijn; en inderdaad in Syrië zijn Aramees schrift en Aramese taal doorgaans gebruikt op munten. Maar het recht om munten te slaan werd zowel vroeger als vandaag gezien als een blijk van politieke onafhankelijkheid. Dus toen de Joden na hun succesvolle opstand tegen de Seleuciden, zich weer meester in eigen land voelden, wilden ze niet alleen hun eigen munten hebben maar, om krachtiger uitdrukking aan hun pas-gewonnen onafhankelijkheid te geven, graveerden ze die in hun eigen taal en schrift. De letters op deze munten lijken er veel op die van de Siloam inscripties en de kleinere monumenten. . . . Voor een periode van ongeveer honderd jaar werden deze tekens op munten gebruikt; daarna werden ze vervangen door Griekse.

Jewish coin

A. B. Shekel van Simon Maccabeus, tweede jaar van de onafhankelijkheid (140-139 B.C.).

A, Hebrew 1B, Hebrew2(Volgens Madden, "Coins of the Jews."). 

(In Jewish Encyclopedia, Internet address unknown)

    De verwijzing naar de Siloam inscriptie is naar het paleo-Hebreeuwse schrift dat in de dagen van Hizkia gebruikt werd, en waarin hij de voltooiing van de tunnel naar de vijver van Siloam vastlegde. Hierboven werd gezegd dat dit schrift gebruikt is voor nog eens honderd jaar, dat is tot ongeveer 50 v.C., toen de Romeinen het heilige land in hun macht kregen. Dat betekent dus dat de rechthoekige tekens werden ingevoerd tussen 50 v.C. en het jaar 100. Het was op het concilie van Jamnia dat deze tekens gestandaardiseerd werden, zoals zovele andere dingen in het Joodse leven. Dus de DZR tot het jaar 70 besloegen de periode dat beide schrifttypen in gebruik waren. Na Jamnia werden alleen de moderne tekens gebruikt, en dat geldt ook voor de DZR die na Jamnia werden verborgen.

Ik hoop dat dit de zaak verklaart. Mochten er nog andere problemen zijn, laat me dat dan weten.